Computational Thinking

Computational thinking wordt gezien als één van de 21e-eeuwse vaardigheden, maar is – in tegenstelling tot andere 21e-eeuwse vaardigheden – relatief onontgonnen gebied. Hoewel er verschillende definities van computational thinking bestaan die alle benadrukken dat het gaat om het abstraheren van problemen, het verzamelen en analyseren van gegevens en het trapsgewijs naar een oplossing werken met behulp van ICT-middelen, hebben basisschoolleerkrachten moeite het begrip te interpreteren, laat staan om het vorm te geven in hun onderwijspraktijk. Bovendien zijn op computational thinking gebaseerde onderwijsontwerpen nog niet altijd in de praktijk uitgeprobeerd en geëvalueerd.

Om onderwijsontwerpen op het gebied van computational thinking te ontwikkelen, uit te voeren en te evalueren, moeten leerkrachten curriculair leiderschap vertonen en hebben zij ontwerpvaardigheden nodig. Een leernetwerk bestaande uit (aanstaande) leerkrachten, docenten en onderzoekers lijkt de ideale plek om dit curriculair leiderschap en deze ontwerpvaardigheden te ontwikkelen. Immers, samen leren motiveert. Bovendien maakt samenwerking tussen onderwijsprofessionals en onderzoekers een pendelbeweging mogelijk tussen wetenschappelijke literatuur, data uit praktijkonderzoek en ervaringen van experts die ertoe leiden dat een onderwijsontwerp steeds verder geperfectioneerd wordt.

Welke onderzoeksvraag staat centraal?

Op welke manier kunnen leerkrachten ondersteund worden in het ontwerpen van activiteiten die het computational denken bevorderen? Het onderzoek zal zich ook richten op de vraag of deze programmeeractiviteiten invloed hebben op de wijze waarop leerlingen problemen oplossen.

Is computational thinking een vak? Hoe geef je het een consistente plek in het curriculum van het basisonderwijs?

Welke aanpakken en scenario’s zijn kansrijk om computional thinking een plek te geven in het basisschoolcurriculum?

Op welke manier kun je systematisch een leerlijn computational thinking ontwerpen en eraan werken?

Hoe weet je of leerlingen vooruit gaan in hun computational thinking?

Samenwerking

In dit project wordt samengewerkt met de Open Universiteit door aan te sluiten bij het onderzoeksprogramma van prof. Marcus Specht. Daarnaast wordt samengewerkt met Profijt (samenwerkingsverband VO, mbo en hbo in de Achterhoek) en VHTO (landelijk expertisebureau meisjes/vrouwen en bèta/techniek). Ook wordt samengewerkt op het gebied van onderzoek naar computational thinking met Radiantpabopartners.

Nieuws uit dit netwerk

Vanaf 5 september 2018 start een MOOC over het programmeren met Scratch. Je kunt je inschrijven voor deze gratis online cursus via https://online-learning.tudelft.nl/courses/scratch-programmeren-voor-kinderen/. De MOOC is gericht op kinderen vanaf 8 jaar, maar is natuurlijk ook interessant voor degenen die deze kinderen op school wegwijs kunnen maken in het programmeren (that’s us!).


Op woensdag 12 september gaan de nieuwe werkplaatsen van start, zo ook onze werkplaats Computational Thinking. Wij hebben er al zin in! ’s Ochtends zitten de voltijdstudenten en een aantal leerkrachten van Gelderveste bij elkaar om voor het eerst van gedachten te wisselen over CT. In de avond komen leerkrachten van SKBG en deeltijdstudenten naar Iselinge Hogeschool om de werkplaats af te trappen. Op deze pagina zijn al wat relevante recente artikelen te vinden. We zullen regelmatig updates plaatsen. Watch this space!


Verslag bijeenkomst 1 van het ochtendnetwerk door studente Hanneke Arnold:

Woensdag 12 september zijn de studenten van de minor Computational Thinking, de studenten van de minor POVO en Erwin van Basisschool het Prisma bijeengekomen onder leiding van Peter Roos en Rosanne Hebing voor het Leernetwerk Computational Thinking (CT). Toen we binnenkwamen hebben we kort kennis gemaakt met elkaar. Het fenomeen CT is voor iedereen veel duidelijker geworden en met elkaar hebben we besloten om een doorlopende leerlijn voor CT te maken omdat dit voor iedereen wel aansluit bij zijn/haar minor en doel. Ook voor Erwin is dit handig zodat er meer duidelijkheid is wat er van kinderen verwacht wordt. We hebben er met zijn allen heel erg veel zin en het kriebelt om te beginnen!


De herfst lijkt nog ver weg, maar wij waren al toe aan onze tweede netwerkbijeenkomst Computational Thinking! Op woensdag 10 oktober zijn studenten, leerkracht en pabodocenten de dag zoetjesaan (letterlijk) begonnen met het bakken van carrot cake. Student Bram had de bijeenkomst voorbereid. De groep werd op basis van uitwerking van een CT-opdracht in tweeën gesplitst en iedere deelgroep kreeg een onvolledig recept voor carrot cake. Het was aan hen om te bedenken welke stappen in welke volgorde uitgevoerd moesten worden om tot een goed eindresultaat te komen. Daarna kwam het serieuze werk: Group Concept Mapping en het invullen van het deelprojectplan. Iedereen ging met een vol hoofd (en een volle buik) weg.

Het avondnetwerk gaf niet minder aanleiding tot een ‘sugar rush’: Odette had een appeltaart gebakken! Die kwam op het goede moment: iedereen dook met hernieuwde energie en volle kracht op het onderwerp. Na de Group Concept Mapping-sessie (die leidde tot een mooie mindmap, in aanvulling op de mindmap die al gemaakt was door SKBG) ontstonden al snel De Definitie (hoofdletters zijn wel op hun plek) en onderzoeksvragen, vergezeld van mooie ideeën voor opbrengsten. Die zijn natuurlijk direct vastgelegd in het projectplan. Een paar (even goed-getimede) broodjes verder zijn ook in deelgroepjes ‘snelkookpanontwerpen’ gemaakt omtrent een aantal thema’s op het gebied van CT. Alles begint op zijn plaats te vallen. We hebben alweer zin in 28 november!